Sabel alokatzea

Murgildurik gauden kontsumo gizarte honetan emakumeen sabelak ere alokatu egiten dira. Sabelak azokako beste edozein produktu lez, eskaintza-eskariaren legepean daude. Hori bai, azken aldi honetan “amatasun subrogatua” edo “haurdunaldi subrogatua” izena ematen zaio sabel alokatzeari. Terminoa biguntze aldera, nik uste.

Edozelan be, izen bat zein bestea erabili, ezin ahaztu  milioiak sortzen dituen industria mota berri baten aurrean gaudenik. Eta zelako eraginak ditu emakumearen gorputza merkaturatzeak? Herrialde batetik bestera aldea dago prezioen, zein araudiaren zorroztasunaren aldetik, baina diruaren txin-txin hotsa nagusi, batez be bitartekarientzat.

La Republika egunkariak oraintsu argitaratu dituen datuen arabera, Espainiako norbanako edo bikoteek Errusia eta Ukraniara jotzen dute gehien bat sabelak alokatzera. Errusian baimenduta dago sistema hau, bai bikote heterosexualentzat, bai ama ezkongabeentzat, beti ere 35.000tik 45.000€.ra ordainduta. Ama-eramaileak jasoten duen konpentsazio ekonomikoa 10.000etik 15.000€.ra doa. Ezkonduta egonez gero, senarraren baimena beharko du, eta horrela erabakiko balu, umearekin gera daiteke.

Ukranian aldiz, 28.000 tik 40.000€ra oraindu behar da. Ama-eramaileak ezin du amatasunik erreklamatu, eta bikote heterosexualek baino ezin dute kontratatu edo alokatu sabela. Grezian ostera, debekatuta dago legez ama-eramaileek 12.000€ baino gehiago kobratzea, gutxi gorabehera agentzia bitartekariak kobratzen duen diru kopuru bera.

Datu hauek ikusita, argi dago, bioteknikak edota lagunduriko ugalketa teknika berriek diruaren truke, emakume askori ama izateko aukera ematen dietela, edota, bikote ugariri guraso izatekoa. Halere, nabarmena da, kapitalismo neoliberalaren garai honetan, teknika berri hauek dakarten giza gorputzaren esplotazioa, hain zuen emakumeena.

Errealitate gordin hau estaltzeko, erabaki librea eta askatasuna aipatzen da maiz. Emakume bakoitzak, bere gorputzarekin nahi duena egiteko askatasuna duela esaten da. Eta horrela izan beharko luke. Askatasunaren izenean ordea, esplotazio krudel bat egiten delakoan nago sabel alokatze kasu askotan.

Halan zein holan, egoera honek hausnarketa sakona eskatzen du. Gero eta ozenago entzuten ari garen sabel alokatzea legeztatzearen oihartzunak berriz, galdera eta kezka ugari sortzen ditu: Zer asmo ote dute gure politikariek? Norantz ote goaz? Zelakoa da benetan diruaren truke sabela alokatzea erabakitzen duten emakumeen errealitatea?

Marisa Barrena psikopedagogoa da